Met de toetreding van de Baltische staten in 2004 hadden de EU en de NAVO voor het eerst een directe grens met de opvolgerstaat van de voormalige Sovjet-Unie, de Russische Federatie, en ook met lidstaten met een aanzienlijke Russische minderheidsbevolking. De Baltische staten beschouwden deze toetredingsstap begrijpelijkerwijs als een levensverzekering tegen Russische pogingen om na de ineenstorting van de Sovjet-Unie opnieuw hegemonie over hun landen te krijgen. Ten laatste vanaf 2007 maakte de Russische Federatie duidelijk dat ze de toetreding van de Baltische staten tot de EU en de NAVO als een veiligheidsbedreiging beschouwde.

In de jaren daarna zijn de spanningen tussen de EU/NAVO en Rusland toegenomen en hebben een nieuw hoogtepunt bereikt met de Russische aanval op Oekraïne in 2014 en 2022, en de toetreding van de voorheen neutrale landen Zweden en Finland tot de NAVO.

In deze situatie hebben we Maris Hellrand, een prominente freelance journaliste uit Tallinn, Estland, uitgenodigd om met ons te praten over het leven op een brandpunt van nieuwe Oost-West-spanningen.